IVF là gì? Quy trình, chi phí và khi nào nên chọn IUI hay IVF

Cập nhật lần cuối: 27/08/2026

IVF (thụ tinh trong ống nghiệm) là chuỗi bước gồm lấy noãn khỏi buồng trứng, cho thụ tinh với tinh trùng trong labo, nuôi phôi rồi chuyển một hoặc một số phôi phù hợp vào buồng tử cung. Đây không phải một thủ thuật duy nhất mà kéo dài qua nhiều ngày hoặc nhiều chu kỳ, và không phải ai hiếm muộn cũng cần bắt đầu từ IVF.

IVF là gì?

IVF là viết tắt của in vitro fertilisation. Noãn được lấy khỏi buồng trứng, cho thụ tinh với tinh trùng trong phòng labo, sau đó phôi được nuôi cấy và một hoặc một số phôi phù hợp được chuyển vào buồng tử cung; phôi còn lại đủ điều kiện có thể được đông lạnh để dùng sau.

Tổng quan quy trình IVF gồm 5 bước

Khi nào bác sĩ có thể cân nhắc IVF?

IVF có thể được cân nhắc khi vòi tử cung tắc, yếu tố tinh trùng đáng kể, rối loạn rụng trứng, lạc nội mạc tử cung, vô sinh không rõ nguyên nhân hoặc sau khi các điều trị khác không thành công. Lựa chọn còn phụ thuộc tuổi, dự trữ buồng trứng, sức khỏe, tiền sử điều trị và mong muốn của từng cặp vợ chồng. Bài này giúp hiểu khái niệm, không xác định bạn "đủ điều kiện" IVF hay chưa, việc đó cần bác sĩ chuyên khoa đánh giá trực tiếp.

Bước 1: đánh giá và lập phác đồ

Hai vợ chồng thường được đánh giá song song qua bệnh sử, siêu âm, dự trữ buồng trứng, xét nghiệm và tinh dịch đồ. Bác sĩ sẽ giải thích IVF cổ điển hay ICSI, thuốc, kế hoạch tạo và chuyển phôi, lưu trữ, nguy cơ cùng chi phí, nên hỏi phương án dự phòng nếu đáp ứng kém hoặc chưa có phôi phù hợp.

Bước 2: kích thích và theo dõi buồng trứng

Lịch thuốc và siêu âm theo dõi được cá nhân hoá theo phác đồ và đáp ứng của buồng trứng

IVF thường dùng thuốc để nhiều nang cùng phát triển nhằm thu được nhiều noãn hơn. Người bệnh tiêm thuốc theo lịch, siêu âm và có thể xét nghiệm hormone. Không tự đổi liều hoặc giờ tiêm; cần báo cơ sở nếu quên thuốc hoặc có triệu chứng bất thường. Đau bụng tăng, bụng chướng nhanh, nôn nhiều, khó thở hoặc tiểu ít có thể cần đánh giá quá kích buồng trứng.

Bước 3: chọc hút noãn và chuẩn bị tinh trùng

Noãn được chọc hút qua đường âm đạo dưới hướng dẫn siêu âm, thường có giảm đau hoặc gây mê theo quy trình của cơ sở. Cùng thời điểm, mẫu tinh trùng được lấy và xử lý. Sau thủ thuật, cần làm theo hướng dẫn về thuốc; sốt, đau dữ dội, chảy máu nhiều hoặc khó thở cần được đánh giá ngay.

Bước 4: thụ tinh và nuôi phôi

Sau chọc hút noãn, quá trình thụ tinh và nuôi phôi diễn ra trong labo phôi học chuyên biệt

Với IVF cổ điển, noãn và tinh trùng được đặt cùng nhau. Với ICSI (tiêm tinh trùng vào bào tương noãn), chuyên viên labo đưa một tinh trùng vào một noãn trưởng thành. Kỹ thuật này thường được cân nhắc với yếu tố tinh trùng hoặc tiền sử thụ tinh kém, không phải mặc định tốt hơn cho mọi trường hợp. Không phải mọi noãn đều thụ tinh hoặc mọi phôi tiếp tục phát triển.

Bước 5: chuyển phôi hoặc đông lạnh

Chuyển phôi trong chu kỳ hiện tại hay lưu trữ để sử dụng sau phụ thuộc sức khỏe, nguy cơ và kế hoạch điều trị

Phôi có thể được chuyển trong chu kỳ chọc hút hoặc đông lạnh để chuyển ở chu kỳ sau, tuỳ sức khỏe, niêm mạc và kế hoạch điều trị. Chuyển nhiều phôi có thể tăng nguy cơ đa thai nên số phôi chuyển cần dựa trên hướng dẫn hiện hành và tư vấn của bác sĩ, không phải quan niệm "càng nhiều càng chắc". Sau chuyển phôi, cần thử beta-hCG theo lịch cơ sở. Không tự ngừng thuốc khi chưa được hướng dẫn.

Chi phí và tỷ lệ thành công cần đọc thế nào?

Chi phí một chu kỳ IVF thay đổi khá nhiều theo cơ sở điều trị, loại thuốc, có cần ICSI hay không, số lần chuyển phôi và số chu kỳ cần thực hiện, nên hỏi trực tiếp cơ sở để có bảng chi phí chi tiết. Với tỷ lệ thành công, nên hỏi rõ được tính trên chu kỳ bắt đầu, lần chọc hút hay lần chuyển phôi, kết quả là thai lâm sàng hay sinh sống, và áp dụng cho nhóm tuổi/nguyên nhân nào. Một con số quảng cáo chung không dự đoán chính xác cho từng cá nhân. IVF có thể cần nhiều chu kỳ hoặc không thành công; ngoài rủi ro y khoa còn có chi phí, thời gian và sức khỏe tinh thần cần cân nhắc.

Chi phí và tỷ lệ thành công IVF cần được đọc theo đúng phạm vi và mẫu số

Câu hỏi thường gặp

Nếu bạn chưa chắc mình đã tới lúc cần đi khám hiếm muộn, xem thêm Chậm có con bao lâu thì nên đi khám hiếm muộn? Cần chuẩn bị gì.

Tải Momigo miễn phí để lưu lại các mốc khám và câu hỏi cần trao đổi với bác sĩ trong hành trình hiếm muộn.

Nguồn tham khảo

• Bộ Y tế - Thông tư 12/2012/TT-BYT.
• NICE (Viện Chăm sóc sức khỏe và Chất lượng Quốc gia Anh) - Fertility problems: assessment and treatment, NG257.